فهرست مقاله
یکی از بهترین عادت‌های حرفه‌ای در تعمیرات نرم‌افزاری، گرفتن بکاپ کامل از حافظه گوشی قبل از هر تغییر است. در گوشی‌های مدیاتک این کار بدون روت و با قابلیت Readback در SP Flash Tool انجام می‌شود. با این بکاپ، اگر فلش خراب شود، می‌توانید گوشی را دقیقاً به حالت قبل برگردانید.
چرا Readback مهم است؟
- رام رسمی بعضی مدل‌ها به‌راحتی پیدا نمی‌شود.
- بخش‌های nvram و nvdata که اطلاعات شبکه را دارند، مخصوص همان دستگاه‌اند.
- اگر وسط کار مشکلی پیش بیاید، بکاپ تنها راه برگشت کامل است.
- از بکاپ گوشی سالم می‌توان برای ساخت فایل فلش همان مدل استفاده کرد.
پیش‌نیازها
- SP Flash Tool و درایور MediaTek VCOM
- فایل Scatter همان مدل یا مدل با همان پردازنده و جدول پارتیشن
- فضای خالی کافی روی هارد، به اندازه حافظه گوشی (مثلاً ۳۲ یا ۶۴ گیگابایت)
- کابل سالم
مرحله ۱: پیدا کردن آدرس پارتیشن‌ها
فایل Scatter را با Notepad باز کنید. برای هر پارتیشن دو مقدار مهم وجود دارد:
linear_start_addrیاphysical_start_addr: آدرس شروعpartition_size: اندازه پارتیشن
برای بکاپ کل حافظه، از آدرس 0x0 شروع کنید و اندازه را برابر با کل ظرفیت قرار دهید. برای بکاپ پارتیشن خاص، مقادیر همان پارتیشن را یادداشت کنید.
مرحله ۲: تنظیم Readback
- SP Flash Tool را اجرا کنید و در تب Download، فایل Scatter را بارگذاری کنید تا نوع حافظه تشخیص داده شود.
- به تب Readback بروید.
- روی Add کلیک کنید تا یک ردیف جدید اضافه شود.
- روی ردیف دوبار کلیک کنید، محل و نام فایل خروجی را انتخاب کنید، مثلاً
nvram_backup.bin. - در پنجره بعد، نوع ناحیه را EMMC_USER انتخاب کنید و آدرس شروع و طول را وارد کنید.
- روی Read Back کلیک کنید.
- گوشی خاموش را وصل کنید. با پایان کار، پیام Readback OK ظاهر می‌شود.
پارتیشن‌های مهم برای بکاپ
| پارتیشن | اهمیت |
|---|---|
| preloader | بوت اولیه؛ اگر خراب شود گوشی Dead می‌شود |
| nvram / nvdata / nvcfg | اطلاعات شبکه و کالیبراسیون |
| proinfo | اطلاعات تولید دستگاه |
| boot / recovery | برای ترمیم بوت و ریکاوری |
| lk | بوت‌لودر |
اگر وقت یا فضای کافی برای بکاپ کامل ندارید، حداقل از این بخش‌ها بکاپ بگیرید.
برگرداندن بکاپ
برای بازگردانی، فایل‌های بکاپ را با نام پارتیشن‌ها در کنار فایل Scatter قرار دهید و با حالت Download Only فقط همان پارتیشن‌ها را فلش کنید. برخی ابزارها گزینه Write Memory هم دارند که فایل را مستقیم در آدرس مشخص می‌نویسد.
نکات ایمنی
- ⚠️ بکاپ nvram یک گوشی را روی گوشی دیگر ننویسید. این بخش شناسه‌های اختصاصی دستگاه را دارد.
- در گوشی‌های جدید مدیاتک با حفاظت امنیتی، ممکن است Readback بدون DA مجاز کار نکند.
- فایل‌های بکاپ را با نام مدل و تاریخ ذخیره کنید و محرمانه نگه دارید، چون ممکن است اطلاعات شخصی مشتری در آن‌ها باشد.
جمع‌بندی
Readback چند دقیقه وقت می‌گیرد، ولی بیمه کامل کار شماست. قبل از هر فلش پرریسک روی گوشی مدیاتک، حداقل از بخش‌های حیاتی بکاپ بگیرید.