فهرست مقاله
نمایشگر و تاچ گوشی — LCD، OLED و عیب‌های رایج
مشتری می‌گوید «صفحه خراب است». روی میز Sir GSM نوید حق‌پناه این چهار حالت را جدا می‌کند: پنل تصویر، بک‌لایت، تاچ، یا اتصال فلت/کانکتور. تعویض کل ماژول وقتی لازم است که بدانی کدام لایه مرده.
LCD چطور تصویر می‌سازد
لایه کریستال مایع بین شیشه، پیکسل‌ها را با ولتاژ سطر و ستون می‌سازد. خودش نور ندارد. نور از LEDهای SMD لبه یا پشت می‌آید و از لایه پخش‌کن عبور می‌کند.
اگر با چراغ‌قوه روی صفحه خاموش شبح تصویر دیدی، کریستال زنده است و بک‌لایت یا درایور نور مرده. اگر هیچ شبحی نیست، پنل یا فلت تصویر قطع است.
گوشی‌های خیلی قدیمی TFT / TFD / STN داشتند. امروز practically یا TFT-LCD است یا OLED. STN را روی دستگاه فعلی انتظار نداشته باش.
ولتاژ رشته بک‌لایت را از روی نقشه بخوان؛ عدد ثابت «۱۱ تا ۱۷ ولت برای همه LCDها» غلط است. درایور بوست هر مدل فرق دارد.
OLED و AMOLED
هر پیکسل خودش نور RGB می‌دهد. بک‌لایت ندارد. جزوه گاهی این را «صفحه نمایش LED» نامیده؛ LED بک‌لایت LCD است، OLED چیز دیگری است.
عیب‌های رایج OLED: خط عمودی/افقی، سوختگی لوگو، لکه سبز بعد از ضربه، موج. این‌ها معمولاً خود پنل‌اند نه آی‌سی تغذیه جدا برای بک‌لایت.
تاچ
مقاومتی: دو لایه رسانا؛ با فشار اتصال می‌شود. با دستکش هم کار می‌کرد. در گوشی‌های امروزی تقریباً منسوخ است.
خازنی: شبکه الکترود روی شیشه؛ پوست دست ظرفیت را عوض می‌کند. چندلمسی از همین‌جاست. با دستکش ضخیم یا ناخن خشک ضعیف می‌شود.
نوری / حرارتی: مدل‌های خیلی قدیمی. مبنای تشخیص امروز نیست.
تاچ و تصویر دو لایه جدا هستند (مگر ماژول یک‌تکه). تصویر هست و لمس نیست → فلت تاچ، آی‌سی تاچ، یا خود گلس/دیجیتایزر. لمس هست و تصویر نیست → مسیر MIPI یا بک‌لایت.
اتصال پنل به برد
چهار شکل رایج:
- سوکتی
- فنری / کانکتور فشاری
- فلت لحیمی
- پد روی برد
قبل از تعویض پنل گران، لوپ روی کانکتور: زنگ‌زدگی، bascule شدن سوکت، پارگی فلت. روی مدل‌های آب‌خورده اول شست‌وشو.
نمایشگرهای جدید معمولاً MIPI DSIاند، نه شش سیم SDA/SCL قدیمی. آن پین‌ها (VDD، GND، RESET، SDA، SCL) مال پنل‌های کوچک قدیمی‌اند. نقشه همان مدل را باز کن.
اسپیکر، گوشی و بازر — چون جزوه قاطی می‌کند
این‌ها نمایشگر نیستند ولی در همان جزوه کنار LCD آمده و غلط قاطی شده‌اند:
- Earpiece: بلندگوی مکالمه، کوچک، بالای صفحه
- IHF / Loudspeaker: اسپیکر آهنگ و هندزفری بلندگو؛ صدای بیشتر
- Buzzer: در گوشی‌های خیلی قدیمی زنگ پیزو؛ با اسپیکر یکی نیست
اهم سالم را از دیتاشیت همان مدل بخوان. «هر اهمی بین ۱ تا ۱۱ یعنی سالم» برای همه اسپیکرها درست نیست.
نکته پایانی
اول فلت و کانکتور، بعد بک‌لایت در برابر پنل، بعد تاچ جدا از تصویر. در Sir GSM ماژول را وقتی عوض می‌کنیم که این تفکیک انجام شده باشد.
دنبال ابزار یا سرویسی هستی که تو این مقاله ازش حرف زدیم؟