فهرست مقاله
گوشی شیائومی، ردمی یا پوکوی شما روی لوگو گیر کرده، مدام ریستارت می‌شود یا کاملاً خاموش است و کسی به شما گفته «باید با EDL فلش شود». بعد هم احتمالاً اسم «اکانت اتورایز» را شنیده‌اید و نمی‌دانید یعنی چه. در این راهنما توضیح می‌دهیم حالت EDL چیست، چرا روی بسیاری از مدل‌ها بدون اکانت اتورایز کار نمی‌کند و مسیر قانونی و امن فلش با Mi Flash در حالت Fastboot چطور است. EDL فقط مخصوص گوشی‌های با پردازنده کوالکام است؛ پس اول با راهنمای تشخیص چیپست گوشی قبل از فلش مطمئن شوید گوشی شما کوالکام است. اگر گوشی‌تان مدیاتک است، به‌جای این صفحه سراغ مقاله ارورهای SP Flash Tool در مدیاتک بروید.
یک نکته را همین اول بگوییم: آنلاک بوت‌لودر، رفتن به EDL و فلش کردن را فقط روی گوشی خودتان یا گوشی مشتری‌ای انجام دهید که مالکیتش مشخص است.
حالت EDL چیست
EDL مخفف Emergency Download Mode به معنی «حالت دانلود اضطراری» است. این حالت در خود پردازنده‌های کوالکام قرار دارد و پایین‌تر از بوت‌لودر و اندروید کار می‌کند. به همین دلیل وقتی بوت‌لودر یا پارتیشن‌های اصلی خراب شده‌اند و گوشی حتی به Fastboot هم نمی‌رود، EDL هنوز می‌تواند راهی برای نوشتن دوباره نرم‌افزار باشد.
وقتی گوشی در حالت EDL است، صفحه معمولاً کاملاً سیاه می‌ماند و هیچ لوگویی نشان نمی‌دهد. اما اگر آن را به کامپیوتر وصل کنید، ویندوز در Device Manager پورتی به نام Qualcomm HS-USB QDLoader 9008 نشان می‌دهد. برای اینکه بدانید گوشی شما سافت‌بریک است یا هاردبریک و EDL کجای این ماجرا قرار می‌گیرد، مقاله سافت بریک، هارد بریک و حالت‌های بوت را بخوانید.
Fastboot، EDL و Recovery در شیائومی چه فرقی دارند
این سه حالت را اغلب با هم اشتباه می‌گیرند. جدول زیر خلاصه رایج‌ترین رفتار آن‌ها روی گوشی‌های کوالکام شیائومی است؛ جزئیات ممکن است در بعضی مدل‌ها فرق کند:
| حالت | معمولاً چطور وارد می‌شوید | کاربرد اصلی | پیش‌نیاز برای فلش |
|---|---|---|---|
| Recovery | نگه داشتن Power + Volume Up در حالت خاموش | پاک کردن اطلاعات (Wipe)، اتصال به Mi Assistant در برخی مدل‌ها | برای نصب رام کامل از این حالت استفاده نمی‌شود |
| Fastboot | نگه داشتن Power + Volume Down در حالت خاموش | فلش رام فست‌بوت با Mi Flash | بوت‌لودر آنلاک |
| EDL (9008) | فقط از مسیرهای خاص: کابل EDL، تست‌پوینت یا در مدل‌های قدیمی‌تر از Fastboot | نوشتن نرم‌افزار وقتی گوشی بالا نمی‌آید یا Fastboot ندارد | در بسیاری از مدل‌های جدیدتر، اکانت اتورایز شیائومی |
چرا فلش شیائومی در حالت EDL اکانت اتورایز می‌خواهد
اتورایز (Authorized Account) چیست
EDL ابزار بسیار قدرتمندی است: هر کسی که بتواند گوشی را به EDL ببرد، می‌تواند تقریباً همه حافظه را بازنویسی کند. شیائومی برای اینکه از سوءاستفاده (مثلاً روی گوشی‌های سرقتی) جلوگیری کند، روی بسیاری از مدل‌ها نوشتن نرم‌افزار در EDL را به تأیید سرور خودش وابسته کرده است. یعنی وقتی Mi Flash می‌خواهد در حالت EDL شروع به فلش کند، باید با یک حساب مجاز (Authorized Account) که شیائومی برای خدمات فلش تأیید کرده وارد شود.
اگر این حساب را نداشته باشید، Mi Flash در همان ابتدای کار با خطای مربوط به احراز مجوز متوقف می‌شود و فلش انجام نمی‌شود. این اکانت‌ها معمولاً در اختیار مراکز خدمات و سرویس‌های مجاز است. اینکه دقیقاً کدام مدل‌ها و از چه نسلی این محدودیت را دارند، بین مدل‌ها فرق می‌کند و با آپدیت‌ها تغییر کرده است؛ به همین دلیل ما سال یا فهرست قطعی ارائه نمی‌دهیم. قاعده عملی این است: روی گوشی‌های جدیدتر شیائومی، انتظار داشته باشید فلش EDL بدون اتورایز ممکن نباشد.
فلش بدون اتورایز ممکن است؟
جواب صادقانه: هیچ روش رایگان و امنی برای دور زدن اتورایز وجود ندارد. ابزارها و فایل‌هایی که در اینترنت با اسم «فلش شیائومی بدون اتورایز» یا «fastboot to EDL tool» دست‌به‌دست می‌شوند، یا کار نمی‌کنند، یا ممکن است گوشی را کاملاً از کار بیندازند، یا همراه بدافزار روی کامپیوتر شما نصب شوند. ما هم در این صفحه روشی برای دور زدن این مجوز آموزش نمی‌دهیم.
دو مسیر قانونی و امن وجود دارد:
-
فلش در حالت Fastboot با Mi Flash: اگر بوت‌لودر گوشی قبلاً آنلاک شده و گوشی هنوز به Fastboot می‌رود، به EDL نیازی ندارید. این روش را در بخش بعدی گام‌به‌گام توضیح داده‌ایم.
-
فلش EDL از طریق سرویس مجاز: اگر بوت‌لودر قفل است یا گوشی به Fastboot نمی‌رود، فلش EDL باید با اکانت اتورایز و توسط سرویس مجاز انجام شود. این کار را می‌توانید از طریق خدمات فلش Sir GSM درخواست کنید.
رفتن از Fastboot به EDL
با دستور fastboot
در بعضی مدل‌های قدیمی‌تر شیائومی، می‌شد گوشی را در حالت Fastboot به کامپیوتر وصل کرد و با یک دستور fastboot آن را مستقیم به EDL برد. در بیشتر مدل‌های جدیدتر، شیائومی این دستور را مسدود کرده و گوشی یا آن را نادیده می‌گیرد یا پیام خطا می‌دهد، به‌خصوص وقتی بوت‌لودر قفل است. چون رفتار این دستور به مدل و نسخه نرم‌افزار بستگی دارد و اجرای نادرست آن بی‌فایده یا گمراه‌کننده است، متن دستور را اینجا نمی‌آوریم. اگر گوشی شما جدید است، روی این مسیر حساب نکنید.
با کابل EDL
کابل EDL (که به آن Deep Flash Cable هم می‌گویند) کابل USB خاصی است که با اتصال دو سیم داخلی در لحظه وصل شدن، به گوشی سیگنال ورود به EDL را می‌دهد. این کابل فقط روی بعضی مدل‌ها، معمولاً قدیمی‌تر، جواب می‌دهد و روی بسیاری از گوشی‌های جدید اثری ندارد. حتی اگر گوشی با این کابل به EDL برود، روی مدل‌هایی که اتورایز لازم دارند، باز هم برای فلش به اکانت مجاز نیاز است.
با تست‌پوینت
مسیر سخت‌افزاری ورود به EDL، اتصال دو نقطه مشخص روی برد گوشی (تست‌پوینت) هنگام وصل کردن کابل است. این کار نیاز به باز کردن گوشی و تجربه کار روی برد دارد و مخصوص تعمیرکار است؛ اشتباه در آن می‌تواند به برد آسیب بزند. توضیح کامل این روش و نکات ایمنی آن را در راهنمای تست‌پوینت گوشی آورده‌ایم.
گوشی در Device Manager چه نامی دارد
بعد از ورود به EDL، Device Manager ویندوز را باز کنید و بخش Ports (COM & LPT) را ببینید:
-
Qualcomm HS-USB QDLoader 9008: یعنی گوشی در EDL است و درایور درست نصب شده.
-
QHSUSB_BULK یا دستگاه ناشناخته با علامت زرد: گوشی در EDL است اما درایور کوالکام نصب نیست یا درست نصب نشده.
برای نصب درست درایور کوالکام و Mi USB Driver، مقاله نصب درایور USB سامسونگ و شیائومی در ویندوز ۱۰ و ۱۱ را دنبال کنید.
فلش شیائومی با Mi Flash (رام فست‌بوت)
این بخش مسیر قانونی و رایج برای فلش گوشی شیائومی کوالکام است که هنوز به Fastboot می‌رود.
پیش‌نیازها
-
بوت‌لودر آنلاک: یعنی قفل بوت‌لودر گوشی از قبل، از مسیر رسمی شیائومی و با حساب Mi صاحب گوشی باز شده باشد. اگر بوت‌لودر قفل است، Mi Flash در Fastboot کار نمی‌کند (در بخش خطاها توضیح داده‌ایم). این کار را فقط روی گوشی خودتان انجام دهید.
-
برنامه Mi Flash: فقط از منبع رسمی شیائومی دانلود کنید؛ نسخه‌هایی که در سایت‌های ناشناس با تغییرات «ویژه» عرضه می‌شوند، خطر بدافزار دارند.
-
Mi USB Driver: راهنمای نصب در مقاله نصب درایور USB سامسونگ و شیائومی آمده است.
-
رام فست‌بوت درست: رامی که دقیقاً مخصوص مدل (کد دستگاه) و منطقه گوشی شما باشد، مثلاً نسخه Global، EEA یا China. رام‌های رسمی شیائومی را در صفحه فایل‌های شیائومی در Sir GSM پیدا می‌کنید.
-
کابل USB سالم و پورت USB مستقیم کامپیوتر (ترجیحاً پورت پشت کیس، نه هاب).
مراحل فلش
-
فایل رام فست‌بوت را (که معمولاً با پسوند tgz است) کامل استخراج کنید. گاهی بعد از اولین استخراج یک فایل tar به دست می‌آید که باید دوباره استخراج شود.
-
پوشه استخراج‌شده را در مسیری کوتاه و بدون فاصله و حروف فارسی قرار دهید؛ مثلاً C:\rom (این فقط یک مثال است).
-
گوشی را خاموش کنید، دکمه Power و Volume Down را با هم نگه دارید تا صفحه Fastboot ظاهر شود، و بعد گوشی را با کابل به کامپیوتر وصل کنید.
-
برنامه Mi Flash را باز کنید (در صورت نیاز با Run as administrator).
-
روی دکمه Select بزنید و پوشه اصلی رام را انتخاب کنید؛ همان پوشه‌ای که فایل‌های flash_all داخلش است، نه پوشه images.
-
روی Refresh بزنید و مطمئن شوید شناسه دستگاه (Device ID) در فهرست ظاهر شده است.
-
از گزینه‌های پایین پنجره، روش فلش را انتخاب کنید (توضیح در بخش بعد). برای بیشتر موارد clean all انتخاب امن‌تری است.
-
روی Flash بزنید و صبر کنید تا ستون نتیجه، پایان موفق را نشان دهد. کابل را در این مدت جدا نکنید. اولین روشن شدن بعد از فلش ممکن است چند دقیقه طول بکشد.
سه گزینه پایین Mi Flash
پایین پنجره Mi Flash معمولاً سه گزینه هست (برچسب‌ها ممکن است در نسخه‌های مختلف کمی فرق کنند):
-
clean all: همه اطلاعات کاربر پاک می‌شود و رام تمیز نصب می‌شود؛ بوت‌لودر آنلاک می‌ماند. برای رفع بوت‌لوپ و مشکلات نرم‌افزاری، معمولاً بهترین انتخاب است.
-
save user data: رام نصب می‌شود و اطلاعات کاربر حفظ می‌شود. فقط برای به‌روزرسانی در همان شاخه و منطقه رام مناسب است و برای رفع مشکلات جدی توصیه نمی‌شود.
-
clean all and lock: همه اطلاعات پاک می‌شود و بوت‌لودر دوباره قفل می‌شود.
درباره گزینه سوم جدی هشدار می‌دهیم: اگر رام اشتباه، ناقص یا مخصوص منطقه دیگری باشد و همزمان بوت‌لودر قفل شود، ممکن است گوشی دیگر بالا نیاید و چون بوت‌لودر قفل است، دیگر هم با Fastboot قابل فلش نباشد. در این حالت تنها راه معمولاً فلش EDL با اکانت اتورایز است. پیشنهاد ما: اول با clean all فلش کنید، مطمئن شوید گوشی سالم بالا می‌آید و فقط اگر واقعاً لازم بود، بعداً قفل بوت‌لودر را برگردانید.
رفع خطاهای رایج Mi Flash
not catch checkpoint
یکی از دلایل رایج این خطا، مشکل در مسیر یا محتوای پوشه رام است: مسیر طولانی یا دارای فاصله، استخراج ناقص فایل، یا انتخاب پوشه اشتباه. اول رام را دوباره کامل استخراج کنید و در مسیری کوتاه مثل مثال بالا بگذارید. استفاده از نسخه جدیدتر Mi Flash از منبع رسمی هم در بسیاری از موارد کمک می‌کند. اگر رام قدیمی‌تر از نسخه فعلی گوشی است، احتمال مشکل حفاظت ضد بازگشت (Anti-Rollback) را هم در نظر بگیرید و رام هم‌نسخه یا جدیدتر انتخاب کنید.
missmatching image and device
این خطا یعنی رامی که انتخاب کرده‌اید با گوشی متصل یکی نیست؛ مثلاً رام مدل دیگر یا نسخه دیگری از همان سری. کد دستگاه (Codename) گوشی را بررسی کنید و رام مخصوص همان مدل و منطقه را دانلود کنید. سعی نکنید با ویرایش فایل‌های اسکریپت این بررسی را دور بزنید؛ نصب رام مدل دیگر می‌تواند گوشی را از کار بیندازد.
remote: not allowed in locked state / erase is not allowed in lock state
این دو پیام یعنی بوت‌لودر گوشی قفل است و گوشی اجازه نوشتن یا پاک کردن پارتیشن‌ها را در Fastboot نمی‌دهد. راه حل، آنلاک رسمی بوت‌لودر با حساب Mi صاحب گوشی است (اگر گوشی هنوز روشن می‌شود و شرایط آنلاک را دارد). اگر گوشی بالا نمی‌آید و بوت‌لودر قفل است، مسیر بعدی فلش EDL با اکانت اتورایز است که از طریق خدمات فلش قابل درخواست است.
timeout و error driver
خطاهای تایم‌اوت و درایور معمولاً به ارتباط USB برمی‌گردند: درایور نصب نیست یا درست نصب نشده، کابل ضعیف است، یا پورت USB (به‌خصوص پورت جلوی کیس یا هاب) ناپایدار است. کابل و پورت را عوض کنید، از پورت USB پشت کیس استفاده کنید و درایورها را طبق راهنمای نصب درایور دوباره نصب کنید.
unhandled exception
این خطا معمولاً از سمت خود برنامه یا ویندوز است، نه گوشی. یکی از دلایل رایج، اجرای برنامه بدون دسترسی Administrator، نسخه قدیمی یا ناقص Mi Flash، یا مسیر نامناسب رام است. برنامه را با Run as administrator اجرا کنید، آخرین نسخه رسمی را امتحان کنید و رام را در مسیر کوتاه بدون فاصله قرار دهید. اگر مشکل ادامه داشت، روی یک کامپیوتر دیگر امتحان کنید.
قبل از فلش: بک‌آپ و IMEI
فلش، به‌خصوص در حالت EDL، می‌تواند پارتیشن‌های حساس مثل بخش مربوط به IMEI و شبکه را هم تحت تأثیر قرار دهد. قبل از هر فلش، اگر گوشی هنوز روشن می‌شود یا ابزار مناسب در دسترس دارید، از این بخش‌ها بک‌آپ بگیرید؛ روش را در مقاله بک‌آپ NVRAM و EFS قبل از فلش توضیح داده‌ایم. بعد از فلش هم با کد *#06# بررسی کنید IMEI سالم است و با ابزار استعلام IMEI در Sir GSM وضعیت دستگاه را چک کنید.
سوالات متداول
حالت EDL شیائومی را از کجا بفهمم فعال شده؟
در حالت EDL صفحه گوشی معمولاً کاملاً سیاه می‌ماند و هیچ لوگویی ندارد. با اتصال به کامپیوتر، در Device Manager ویندوز پورتی به نام Qualcomm HS-USB QDLoader 9008 ظاهر می‌شود. اگر به‌جای آن QHSUSB_BULK یا دستگاه ناشناخته دیدید، گوشی در EDL است اما درایور کوالکام درست نصب نشده؛ راهنمای نصب درایور USB سامسونگ و شیائومی را دنبال کنید.
اکانت اتورایز شیائومی چیست و از کجا می‌آید؟
اکانت اتورایز حسابی است که شیائومی برای خدمات فلش تأیید کرده و روی بسیاری از مدل‌ها برای نوشتن نرم‌افزار در حالت EDL لازم است. این حساب‌ها در اختیار مراکز خدمات و سرویس‌های مجاز قرار دارد. اگر گوشی شما فلش EDL لازم دارد، درخواست را به یک سرویس مجاز بسپارید.
می‌شود گوشی شیائومی را بدون آنلاک بوت‌لودر با Mi Flash فلش کرد؟
در حالت Fastboot، نه. Mi Flash در Fastboot به بوت‌لودر آنلاک نیاز دارد و خطاهایی مثل remote: not allowed in locked state دقیقاً همین را نشان می‌دهند. مسیر دیگر، فلش در حالت EDL است که روی مدل‌های جدیدتر به اکانت اتورایز نیاز دارد.
با فلش EDL، می‌اکانت یا FRP حذف می‌شود؟
نه. فلش کردن رام رسمی، چه در Fastboot و چه در EDL، قفل Mi Account یا FRP را حذف نمی‌کند و این صفحه هم چنین کاری را آموزش نمی‌دهد. اگر صاحب گوشی هستید و رمز یا حساب را فراموش کرده‌اید، مسیرهای رسمی را در مقاله فراموشی قفل اندروید؛ راه رسمی ببینید یا با ارائه مدرک مالکیت از خدمات آنلاک و اکتیویشن کمک بگیرید.
گوشی من مدیاتک است، باز هم EDL دارد؟
نه. EDL مخصوص پردازنده‌های کوالکام است. گوشی‌های مدیاتک حالت‌های دیگری مثل BROM و Preloader دارند و معمولاً با SP Flash Tool فلش می‌شوند. برای خطاهای این ابزار مقاله ارورهای SP Flash Tool در مدیاتک را ببینید.
فلش EDL لازم دارید یا Fastboot جواب نمی‌دهد؟
اگر بوت‌لودر گوشی قفل است، گوشی به Fastboot نمی‌رود یا فلش با Mi Flash به نتیجه نرسیده، فلش EDL با اکانت اتورایز را از طریق خدمات فلش Sir GSM درخواست کنید. برای اکتیو و کردیت ابزارهای تعمیرات، صفحه اکتیو و کردیت ابزارها را ببینید و برای پیدا کردن ابزار مناسب هر مدل از راهنمای ابزارها کمک بگیرید.
یادداشت انتشار: کد JSON-LD کامل (Article + FAQPage + BreadcrumbList) در انتهای فایل Markdown همین مقاله آمده است.